Wat 2011 bracht aan nieuwe zaken?

Laten we eens met de oudsten beginnen, de drie straatjes tussen Singel en Herengracht. Ze ontstonden als eerste toen Amsterdam zich in de zestiende eeuw opwerkte van vissersdorp tot wereldstad. Achter de Singel kwam de Herengracht, gevolgd door Keizers- en de Prinsengracht. Over die grachten kwamen natuurlijk bruggen die uitkwamen op de meeste mooie straatjes ooit.

Wijde Heisteeg
De Wijde Heisteeg ontstond al in de 15e eeuw als Heisteeg, naar het toenmalige hoekhuis dat Hayblok heette. Toen de steeg werd verwijd, kreeg het de huidige naam. Maar het bleef de kortste van alle negen. Dat wil niet zeggen dat er niet van alles is te doen. Wat wil je anders met een bijzondere kapper, een net zo bijzondere delicatessenzaak, een nog opvallender edelsmid en een graveerder van de eerste orde. Op de hoek veranderde bovendien het nodige met:

Mia Op nummer 5 opende Mia van Anna Zatoka, die van Rusland naar Nederland kwam. Ze werkte bij Laura Ashley, tot er kinderen kwamen en ze genoeg had van het reizen. Toen begon ze in de Wijde Hei met bijzondere damesmode en handgemaakte tassen. En: het bevalt, hoewel het natuurlijk moeilijke tijden zijn. Het meest vervelende is wel als mensen beginnen in de Wijde Hei en nog niet durven kiezen, want wie weet wat die andere acht te bieden hebben. Gelukkig komen ook veel klanten terug, omdat Anna ook bekend is als styliste die vrouwen kleedt.

LouLou Op de hoek met de Herengracht heeft de Museumwinkel plaatsgemaakt voor een tweede LouLou. Anne-Fleur Halie, die in 2010 in de Huidenstraat begon, voelt zich zo thuis in de straatjes dat ze nog een winkel begon, in wat ooit heel toepasselijk Het Gele Huis heette. Ook hier kiest ze voor exclusieve maar niet erg bekende modemerken, want juist dat is waarvoor de mensen naar de straatjes komen.

Oude Spiegelstraat
De middelste van de drie oudsten is de Oude Spiegel, vernoemd naar de familie Spiegel. Dit Amsterdamse geslacht van zeepfabrikanten, bewoonde het hoekpand Inden Spiegel. Ook dat bestaat niet meer, wat natuurlijk voor meer dingen geldt, maar: er hangt tegenwoordig wel altijd de vlag uit. De Estse vlag!

Consulaat (H) Estland Op nummer 2 is het onderkomen van de Honorair Consul van Estland, Marcel van den Heuvel. Het consulaat, dat op afspraak is te bezoeken, richt zich op handel, toerisme en Estse kunst en cultuur. De kleinste van de drie Baltische staten is lid van de Europese Unie en kent de euro. Nog een paar weetjes. Het is er overwegend vlak en de hoogste berg, de Grote Eierberg, is lager dan onze Vaalserberg. Veel draait er om informatietechnologie, want Skype werd daar ontwikkeld en men stemde er als eerste via internet.

Car2Go Een andere noviteit in de straat Car2Go. Wat dat is? Flexibel autogebruik, zonder gedoe en met nauwelijks CO2-uitstoot. Amsterdam is namelijk de 1e stad waar Daimler 300 elektrische Smarts inzet. En waar anders dan in de straatjes wilden ze een thuisbasis! Het uitgangspunt van Car2go is simpel. Reserveren of een abonnement? Niet nodig. Terugbrengen naar bepaalde plek of voor een bepaald tijdstip? Niet nodig. En parkeren doe je overal gratis. Dus: eenmalig inschrijven, instappen en rijden maar. Voor nog geen 30 cent per minuut. Inclusief werkelijk alles. Het staat allemaal op car2go.com. En natuurlijk in de Oude Spiegelstraat 6.

Toos & Roos

Deze kleine lunchroom net om de hoek was eerst Buffet van Odette, die naar elders verhuisde. Als ervaren horecaman zocht Gert Jan Negrijn naar iets kleins en persoonlijks en kwam Herengracht 309 op het spoor. Hij doopte de zaak om tot Toos & Roos, een lunch- en ontbijtzaak met verse, biologische producten. De unieke stek bevalt hem. ‘De zon, het water, het is alsof je in een schilderij zit!’

Gasthuismolensteeg

In de 15e eeuw stond hier een molen van het Elisabeth Gasthuis. Het sneuvelde voor de bouw van het nieuwe stadhuis, het huidige paleis op de Dam. De steeg bleef natuurlijk en kent nog altijd de oudste en meest mooie monumentjes uit de straatjes. Met daarin bijvoorbeeld het Brilmuseum met boven de winkel twee museumkamers. Dan is er op de hoek nog het beeldje van de Transvaalsche boer waar na 14 jaar Antonia by Yvette vertrok en een mannenmodezaak kwam. Oja, Sas Design op nummer 1 werd geprezen door de buitenlandse redactie van Global Blue, die ook een pluim gaven aan LockStock & Barrel uit de Hartenstraat. Helaas deden zich ook minder prettige zaken voor. 
 
Dan zijn we aanbeland bij de drie middelste straten tussen Heren- en Keizersgracht. Ofwel: de wolf met huid en hart. Hartenstraat

In de Hartenstraat werd afgelopen jaar flink verbouwd en verhuisd. En het eind is nog niet in zicht. In ieder geval opende COS de deuren, wat staat voor collection of style en familie is van H&M. Hester van Eeghen vult tijdelijk het pand van voorheen de Vrijwilligerscentrale, waar ze binnenkort aan de fundamenten beginnen. Veel in het nieuws was Marijke van Lady Day, die helaas binnenkort uit de straatjes zal vertrekken. Dus, nu het nog kan: op naar Lady Day.

Van Harte Het zag er bij tijd en wijlen onrustbarend uit, maar Van Harte op nummer 24 ging in oktober weer open. Negen maanden duurde het funderen en verbouwen, hoe kan het ook anders. Er is een nieuw logo, een compleet nieuwe inrichting, nieuwe kaart en nieuwe uitstraling. Maar: Van Harte bleef Van Harte. Altijd, voor koffie, lunch of diner in een prachtige, moderne maar ook tijdloze zaak. De uitbaters Marcel Heuts en Ralf Kint zijn natuurlijk blij weer terug te zijn en zagen de klandizie onmiddellijk weer toestromen.

Kagetsu Aan de overkant bij het Japanse eethuis op 17 openden ze al in maart opnieuw, nadat het lange tijd nooit meer goed leek te komen met de verbouwing. Waarom moeten Japanse restaurants altijd zo duur zijn, redeneerde eigenaar Ai Min toen hij in 2004 naar de Hartenstraat kwam. Waar het om gaat is: goed eten en goede service voor een goede prijs. Dat is zijn manier van leven en dat spreekt mensen aan. 35 plaatsen telt het eethuis en volgens recensies hebben ze er de beste sushi.

Joot Books Op nummer 15 vind je Joot, een van de beste en meest toegankelijke antiquariaten en 2ehands boekwinkels van de stad, met alles over filosofie, architectuur, kunst, politiek en natuurlijk proza en poëzie. Er staan zo’n 30 duizend boeken, waarvan veel ook online is te vinden. Waar de naam JOOT vandaan komt? In de economie betekent just in time dat de voorraad maar kort mag staan. In een antiquariaat geldt vaak het tegengestelde en dus werd het just out of time, ofwel JOOT.

De Wolvenstraat is het middelpunt van de 9 straatjes en bleef in 2011 bepaald niet achter met veranderingen. En wie weet gaat er komend jaar ook eens iets gebeuren met het grote, lege De Vijf Keizers op de hoek.

Filippa K Het verhaal vulde menig krant, maar Laura Dols verliet haar tweede winkel op nummer 6. Daar begon Filippa K haar vijfde winkel in ons land, met een elegant, eenvoudig en toch opvallend interieur. De Zweedse Filippa Knutsson richtte het merk in 1993 op, nadat ze in Londen opgroeide en terugkeerde om in het familiebedrijf in mode te werken. Ze is nog altijd nauw betrokken bij alle facetten van haar eigen lijn. Gelukkig nam Filippa K, met manager Alexander voorop, ook de stroomleverantie voor de feestverlichting van Laura D over. 

Bendorff Toen deze mannenmodewinkel haar deuren aan de Kalverstraat sloot, schijnt menig man te hebben gedacht: ‘wat nu?’ Maar voor de paniek toesloeg, opende Bendorff in de Wolvenstraat 10 met een vernieuwd concept en een mix labels. Een daarvan is Cold Method, de winkel waarvoor Bendorff in de plaats kwam. Naast kleding verkopen ze er ook accessoires en gadgets, waarmee Bendorff tegemoet komt aan one-stop-shops-behoefte van mannen. 

Vittorio Marchesi In het rechterpand van wat ooit Van de Kerkhof was, kwam Vittorio Marchesi, wat staat voor shirts van een traditioneel Italiaans atelier. Het is al generaties lang binnen de familie Ciapparella en het succes ervan strekt zich uit van Berlijn, Tokyo, Dubai tot Wolvenstraat 11. Wat ook alweer de kenmerken zijn van een echt Italiaans shirt? Smalle pasvorm, excellent detailwerk en sterke boord. Voor de Nederlandse man  zijn de verhoudingen ietwat aangepast, die zijn nu eenmaal langer en iets smaller.

Kaldi Op de hoek kreeg Kaldi nieuwe eigenaren met Noortje Coolen & Daan Balfoort. Ze knapten de winkel op en vulden deze weer met koffie en thee, lekkernij, servies en cadeaus. Maar ook met de mooiste koffiemachines en natuurlijk coffee-to-go. En voor wie een echte koffie-expert wil worden, zijn er workshops. En ze hebben er cupcakes. De beste ever, luiden de recensies. Wie Kaldi was? Een geitenhoeder uit Ethiopië, die in slaap viel en pas na uren zijn dieren terugvond, al knabbelend aan rode besjes en levendiger dan ooit. Een monnik hoorde ervan en maakte een brouwsel van de besjes om wakker te blijven. Zo werd Kaldi misschien wel het oudste koffiemerk ter wereld!

Lomography Gallery Store Op de andere hoek met de Herengracht opende Lomography feestelijk haar eerste Nederlandse shop, galerie, meeting-point en workshopruimte. Na Hong Kong, Parijs en New York is nu ook Amsterdam op de lomographykaart gezet. ‘We wisten dat er eigenlijk maar 1 buurt is waar we deze store moesten openen,’ aldus Lomo. ‘En lucky lomo people we are – het is ons gelukt.’ Lomografie is tamelijk nieuw en komt van een oud cameraatje uit het Russische Petersburg. Twee Weense studenten ontdekten het bij toeval en fotografeerden er hun vakantie mee. Het vreemde, kleurrijke resultaat was zo verbluffend dat het leidde tot een nieuwe stijl van artistieke, experimentele fotografie.

Huidenstraat
De Huidenstraat blijft veranderen. Er kwamen in 2011 zelfs twee winkellocaties bij. Op nummer 4 toverde Carla Palermo haar benedenhuis om naar een winkel, wat het van oudsher natuurlijk ook was. En op 21 verscheen na langdurige verbouwing ook weer een winkelruimte. ‘D'oude gekroonde beddewinkel’ staat er onder de klokgevel, refererend aan oude tijden, toen Joline Jolink er nog niet zat en mode in de Huidenstraat zeldzaam was.

Carla Palermo Al jaren wist Carla Palermo dat ze ooit een winkel ging beginnen en waar mogelijk kocht ze handel in. ‘Ik hoef alleen het trappenhuis nog maar te laten afschutten en de deur kan open,’ zei ze begin dit jaar vanaf de zitbank in wat toen nog woonkamer was. Een paar maanden later prijkte haar naam op het raam, met daarachter een etalagepop en schoenen en laarzen. De deur stond uitnodigend open en de winkel in nieuwe en vintage mode was een feit.  

Cleaning Shop Express Al veel langer in de Huidenstraat is de stomerij van Bulent Tanrikulu op 24. Daar komt iedereen voor chemisch reinigen en wasgoed. Super chemisch reinigen van suéde tot tapijten doen ze er ook. Je zou denken dat in er tijden van crisis meer wordt gestoomd dan nieuw gekocht, maar ook hier merken ze dat er op de kleintjes wordt gelet. Er zijn zelfs mensen die er willen afdingen en vragen of het niet voor vier in plaats vijf euro kan!

Gem Kingdom In deze sieradenzaak op 13 behoort de vaak kleurrijke en kunstzinnige etalage tot de meest gefotografeerde. Binnen is de winkel een soort fluwelen kabinet, gevuld met bijzondere sieraden van sterling zilver, bewerkte en ingelegde stenen, parels en parelmoer. Maar ook cameeën naar eigen ontwerp. Voor mannen en vrouwen! Je mag zelf in alle laden en achter de deurtjes kijken. En oja, het van oorsprong Nederlandse merk Gem Kingdom wordt in maar liefst 23 landen verkocht.

Goods Op nummer 11 opende Goods vorig jaar een nieuwe winkel in mode voor vrouwen. Deze Goods III, om zo te zeggen, is natuurlijk ook lid. En al heeft elk van de drie winkels een eigen sfeer en eigen merken, ze zijn wel stuk voor stuk geschikt voor ieder budget en voeren een mix van duurdere en goedkopere mode. Nieuws is er ook nog van de linkerhoek van de straat. Daar zal Onitsuka Tiger binnenkort vertrekken naar de Leidsestraat. Wat er voor in de plaats komt, is nog onbekend.

Tot slot de drie straten tussen Keizers- en Prinsengracht. De Run, Beren en Ree.

Runstraat
In de Runstraat werd met pijn in het hart afscheid genomen Bulter’s. En op nummer 24 vierde Etnic Chic haar vijfjarig bestaan. Het lijkt wel alsof je in een ver land op een bazaar bent beland, omschreef een bezoeker deze winkel.

Vanilia Op nummer 9 kwam Vanilia. De filosofie van dit Nederlandse merk is: alles wat we doen is authentiek en tot in de punten verzorgd, van ieder design tot de monumentale panden waarin alle Vanilia’s zijn gevestigd. Bijna alle items worden in het eigen atelier gemaakt en Vanilia staat dan ook voor: kwaliteit, vrouwelijk, chic en intens. 

My7Ways Een cadeau geef je vanuit een specifieke, liefdevolle of vriendschappelijke emotie, is het uitgangspunt op nummer 22. My7Ways volgt niet alleen de kleuren van de regenboog maar kent ook zeven thema’s voor de parfums, sieraden en accessoires. Zeven wordt immers gezien als magisch, het symbool van geluk, liefde en vooruitgang. ‘Mensen met elkaar verbinden, dat is waar het mij om gaat,’ zegt eigenaresse Astrid Beerkens. ‘Het is de kunst van geven’.

By Fabrio Op nummer 28 kwam onlangs By Fabrio in de plaats voor Flamework. By Fabrio telt inmiddels tien filialen door het hele land en kent een bijzondere formule. In de kleine monumentale ruimte wordt niet alleen trendy mode verkocht, er wordt wekelijks van collectie gewisseld. En: alles heeft er dezelfde prijs: € 29,95! De hele collectie, van colberts tot schoenen.

Berenstraat
De Berenstraat had een zwaar jaar. Zeker toen Stefan Weiland van Bree op nummer 22 in november geheel onverwacht overleed. Met veel mensen en veel bloemen is hij maandag 28 november begraven. Anouk van der Lely, vriendin, overbuurvrouw en voorzitter van de vereniging sprak er de volgende zinnen:

Stefan Weiland - In Memoriam
Dat we Stefan nooit meer in de deuropening van Bree zullen zien, is iets waar we verschrikkelijk aan moet wennen. Nooit meer snel de straat oversteken om weer een verhaal te horen. Liefst met een prosecco in de hand vertelde hij zonder schroom en met humor zijn persoonlijke verhalen. En dat waren er een hoop, want hij had een rijk en gevuld leven! Van mijnwerker naar de gezondheidszorg, van aerobic teacher tot eigenaar van de prachtige Breewinkel. Daar was hij trots op. En terecht. Bree sloot helemaal aan bij zijn filosofie dat alles draait om service, garantie, kwaliteit en mensen blij maken met hun aankoop. ‘Als ik u ergens ietwat mee helpen kan, hoor ik het graag’. Het waren zijn prachtige volzinnen waar altijd een Duits randje aan bleef.
Stefan was een bindende factor in de straat. Altijd in voor een praatje, met ons winkeliers, de buren, klanten, de wijkagent, iedereen kende zijn oprechte interesse en betrokkenheid. Het is niet te tellen zo vaak als wij daar borrelden na een dag hard werken. Veel lachen en pret, maar ook zijn steevaste verontwaardiging over onrecht, die hij op zijn eigen manier uitte. ‘Maar dat kan doch niet!’ Wij gaan Stefan heel erg missen in de Berenstraat. Het zal stil zijn zonder hem.

Smaak Het ging in oogwenk. Waar eerst nog Zitara zat, stonden even later de wanden vol met de kleurige tassen van Smaak. Oprichter André Grundmann begon dit tamelijk nieuwe Nederlandse label met leren tassen op de Leliegracht, waarna de Prinsenstraat volgde en nu dus ook de Berenstraat. En inmiddels ligt Smaak in meer dan 100 winkels, van London, Antwerpen en Berlijn tot de Berenstraat.

Pinquin Ook avondwinkel Pinquin hoort bij De 9 Straatjes. De winkel, die zeven dagen per week tot in de late uren open is, verkoopt naast supermarktartikelen ook een uitgebreide collectie bier, wijn, kaas, delicatessen en belegde broodjes. ‘Hier haalde ik héél vroeger altijd een ijsje, later werd dat een bak Ben & Jerry's en nog weer later een pakje sigaretten,’ schrijft een fan op internet. ‘Het is altijd een fijne winkel geweest en het personeel is ook ontzettend aardig.’

Mokka Het lunchcafé op nummer 36 staat bekend als klein maar gemoedelijk en is herkenbaar aan de het knalgroene uithangbord en de bijpassende stoeltjes voor de deur. Vooral in de weekenden kan het er druk zijn en probeert iedereen er een plaats te bemachtigen, soms al om er uitgebreid te ontbijten met verse broodjes, yoghurt met muesli en een vers sapje.

De Reestraat deed ook flink mee in het krijgen van nieuwe winkels. En na vijf maanden funderen, zijn op nummer16 bij What’s Cooking weer volop culinaire cadeaus te koop, al dan niet eetbaar. Daarnaast vertrok de gitaarwinkel naar elders en kwam Daniele Alesandrini, die gelukkig ook de stroomvoorziening voor de feestverlichting overnam. Wie die andere nieuwelingen zijn?

Chuk Palu Home Het duurde even maar op nummer 13 kwam een zaak in unieke handgemaakte kleden en tapijten uit Afghanistan. Ze zijn ontworpen door Rahim Walizada, een gelauwerd kunstenaar uit Kabul. Hij gebruikt niet alleen de fijnste materialen maar ook traditionele technieken. De winkel is de eerste in Europa en richt zich op het hele continent.

Red Wing Shoes In de plaats van bakker Bertram kwam het Amerikaanse Red Wing Shoes, een initiatief van Tenue de Nîmes op de Elandsgracht. De winkel staat helemaal in het teken van Red Wing, dat al sinds 1905 een autoriteit is op het gebied van onverwoestbare werkschoenen. Ze zijn vernoemd naar het gelijknamige stadje aan de Mississippi River, waar ze van begin tot eind worden gemaakt.

Who's that girl/ wow to go Op nummer 18 kwam WTG, ofwel Who's That Girl & Wow To Go! Dat Belgische label kent zowel een meisjes- als een dameslijn en staat bekend als origineel, kleurrijk, speels en retro. Leuk detail: de modellen in de opvallende advertentiecampagnes zijn geen professionals, maar op straat gevonden modeliefhebbers.

Juffrouw Jansen Nieuw bij Miss Jones en een deur verderop is Juffrouw Jansen op 24. Barbara de Bruijn, die in Den Haag beeldende kunsten studeerde en achter het merk zit, vertelde ooit: ‘Als kind was ik al met mode bezig als ik bij mijn oma kwam. Ze maakte prachtige avondjurken en is misschien wel mijn grootste inspiratiebron.’ De kleding van Juffrouw Jansen is elegant en voor alle maten perfect van pasvorm.

Amsterdam Watch Company Deze winkel in exclusieve en vintage horloges hoort er natuurlijk ook bij. De eigenaren, Toesja de Vries en Roel van den Haak, zijn natuurlijk gepassioneerde horloge liefhebbers en begonnen aanvankelijk in de Hartenstraat, nadat ze beiden de horlogemakers opleiding in Hoorn doorliepen. En oja, ze zijn dit jaar opnieuw sponsor The 100 Miles of Amsterdam, waarbij in de Reestraat de zogenaamde Regularity Rally wordt verreden.

Keizersgracht 238 Zo heet het restaurant van Pulitzer Hotel, waar je komt voor klassieke grill specialiteiten als verse tonijn en speciaal rundvlees. De prijzen zijn vriendelijk en de sfeer wordt informeel genoemd, maar met genoeg klasse voor een stijlvol diner. De naam komt van de locatie en is nog tamelijk nieuw. Zeker in verhouding tot het meer dan veertig jaar oude hotel, dat destijds werd vernoemd naar de toenmalige eigenaar, de kleinzoon van de bekende Amerikaanse uitgever.

De grachten
Ook de verbindingstukken op de grachten mogen we natuurlijk niet vergeten. Met nieuwelingen als:
BeBoB Design Deze specialist op het gebied van designklassiekers heeft zich op Keizersgracht 300 gevestigd, net om de hoek bij de Berenstraat, in het markante jaren zestig pand met invloeden van Le Corbusier. Eigenaar Casey Godrie verving ooit zijn horecazaken voor meubelen uit de jaren dertig tot en met zeventig. Nu staat het van oorsprong Bredase BeBoB wereldwijd bekend om zijn collectie van klassiekers, art deco en Gispen-items. Een mekka voor de liefhebber, van particulier tot verzamelaar en museum.

Felix Meritis Dit Europese centrum voor kunst, cultuur en wetenschap is ook lid geworden. Het zet de tradities en waarden uit de Verlichting voort en er is eigenlijk altijd wat te doen, of het nu gaat om concert, debat of feest. Bijna 225 jaar geleden bouwden 40 burgers het imposante en prestigieuze pand aan de Keizersgracht 324. Met de oudste Concertzaal, waar Schumann nog optrad en Brahms. Nadat het genootschap in 1888 werd ontbonden, volgde een roemruchte geschiedenis. Eerst stond het symbool voor het communisme en in de jaren zestig werd het pleisterplaats voor avant-gardisten en opende er het Shaffy-theater. In 1988 kreeg het zijn huidige functie. Wat Felix Meritis betekent? Gelukkig door verdiensten!

360volt Op de Prinsengracht richting de Runstraat zit deze zaak in vintage industriële lampen en bijzondere objecten. Hilde de Lange en Emile de Cock, van huis uit grafisch ontwerpers, begonnen 360volt en hebben inmiddels één van de grootste collecties uit het Europa van de eerste helft van de 19e eeuw, zoals ontwerpklassiekers uit de Bauhausperiode. Alle lampen zijn zoveel mogelijk in oude staat, maar wel geschikt gemaakt voor gloei-, spaar- of led lamp.

9straatjesonline.com Als trotse bewoners begonnen Rosanne Jansen en Valerie van der Meer 9straatjesonline, waarmee de straatjes het eerste winkelgebied werd dat voor de hele wereld altijd bereikbaar is. De unieke en groot opgezette webshop ging na enorme voorbereidingen in mei van start. De reacties van pers en publiek logen er niet om en zowel het aantal deelnemende ondernemers als de verkopen groeien gestaag.